Tiêm chủng là một chủ đề rất được quan tâm trong việc chăm sóc sức khỏe mèo. Một số người nuôi mèo cho rằng mèo, vì được nuôi trong môi trường trong nhà và không tiếp xúc với mầm bệnh bên ngoài, nên không cần tiêm chủng; trong khi những người khác lại khăng khăng tiêm chủng thường xuyên cho mèo.
Vậy, tiêm chủng có thực sự cần thiết cho mèo không? Câu trả lời là có, tiêm chủng là một phần không thể thiếu và thiết yếu để bảo vệ sức khỏe cho mèo. Hãy cùng tìm hiểu lý do từ nhiều góc độ.

1. Vắc-xin: Lá chắn vững chắc chống lại các bệnh chết người
Chức năng quan trọng nhất của vắc-xin là bảo vệ mèo khỏi các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm và có thể gây tử vong. Ba bệnh phổ biến và nghiêm trọng nhất gồm: giảm bạch cầu ở mèo, herpes virus (viêm mũi – khí quản) và calicivirus.
Bệnh giảm bạch cầu rất dễ lây, tấn công mạnh vào bạch cầu và tế bào ruột, gây sốt cao, nôn, tiêu chảy và chán ăn, đặc biệt có tỷ lệ tử vong cao ở mèo con. Herpes virus gây viêm mắt và đường hô hấp, dẫn đến chảy nước mắt, hắt hơi, viêm kết mạc và có thể gây mù nếu không điều trị kịp. Calicivirus thường gây loét miệng, chảy dãi và nhiễm trùng hô hấp khiến mèo đau đớn và suy giảm sức khỏe.
Tiêm vắc-xin giúp hệ miễn dịch nhận diện trước các tác nhân gây bệnh, tạo ra kháng thể bảo vệ. Khi mèo tiếp xúc với virus thật, cơ thể sẽ phản ứng nhanh hơn, giảm nguy cơ nhiễm bệnh hoặc giúp triệu chứng nhẹ hơn và hồi phục tốt hơn.
Vắc-xin chính là “lá chắn” đầu tiên và quan trọng nhất giúp mèo duy trì sức khỏe và phát triển an toàn.

2. Các loại vắc-xin và tình huống áp dụng.
Vắc-xin cho mèo chủ yếu được chia thành vắc-xin cốt lõi và vắc-xin không cốt lõi. Vắc-xin cốt lõi là những loại vắc-xin cơ bản mà tất cả mèo nên được tiêm, bao gồm vắc-xin ba thành phần dành cho mèo, có thể ngăn ngừa bệnh giảm bạch cầu ở mèo, viêm mũi khí quản ở mèo và nhiễm calicivirus ở mèo – ba trong số những bệnh phổ biến và nghiêm trọng nhất.
Thông thường, mèo con có thể bắt đầu tiêm vắc-xin ba thành phần đầu tiên khi được 6-8 tuần tuổi, sau đó tiêm nhắc lại mỗi 3-4 tuần, mỗi liều 2-3 mũi liên tiếp để đảm bảo hệ miễn dịch sản xuất đủ kháng thể. Mèo trưởng thành cần tiêm nhắc lại hàng năm để duy trì nồng độ kháng thể.
Vắc-xin không cốt lõi cần được lựa chọn dựa trên môi trường sống và hoàn cảnh cá thể của mèo. Vắc-xin phòng bệnh bạch cầu ở mèo phù hợp với những hộ gia đình nuôi nhiều mèo và mèo có nhiều hoạt động ngoài trời, vì bệnh bạch cầu ở mèo chủ yếu lây truyền qua tiếp xúc gần giữa các con mèo.
Việc hiểu rõ các loại vắc-xin khác nhau và cách sử dụng phù hợp có thể giúp chủ vật nuôi lập kế hoạch tiêm phòng chính xác cho mèo, đảm bảo sức khỏe cho chúng đồng thời tránh tiêm quá liều không cần thiết.

3. Các biện pháp phòng ngừa khi tiêm chủng.
Khi tiêm vắc-xin cho mèo, có một số điểm quan trọng cần lưu ý để đảm bảo an toàn và hiệu quả. Trước hết, sức khỏe của mèo phải ổn định. Mèo cần được kiểm tra tại phòng khám thú y uy tín trước khi tiêm. Nếu mèo đang bị cảm, sốt, tiêu chảy, hoặc đang mang thai hay cho con bú, nên hoãn tiêm để tránh ảnh hưởng đến sức khỏe và giảm hiệu quả của vắc-xin.
Ngoài ra, việc lựa chọn loại vắc-xin đạt tiêu chuẩn và được tiêm bởi bác sĩ thú y chuyên môn là rất quan trọng. Vắc-xin phải được bảo quản và vận chuyển nghiêm ngặt ở nhiệt độ thấp; nếu bảo quản sai cách, vắc-xin có thể mất tác dụng và không tạo đủ miễn dịch cho mèo.
Sau tiêm, mèo có thể gặp một số phản ứng nhẹ như mệt mỏi, chán ăn, sưng hoặc đỏ tại vị trí tiêm. Những dấu hiệu này thường tự hết sau 1–2 ngày. Tuy nhiên, nếu mèo xuất hiện các triệu chứng nặng như sốt cao, khó thở, nôn nhiều hoặc tiêu chảy kéo dài, cần đưa đi kiểm tra thú y ngay để đảm bảo an toàn.

4. Rủi ro khi không tiêm vắc-xin.
Nếu mèo không được tiêm phòng, chúng sẽ đối mặt với nhiều rủi ro sức khỏe nghiêm trọng. Dù sống trong nhà, mèo vẫn có thể bị lây bệnh từ mầm bệnh mà con người mang về, từ mèo mới, hoặc từ các vật dụng và bao bì mang tác nhân gây bệnh. Khi mắc bệnh truyền nhiễm, mèo thường phải điều trị lâu dài, tốn kém và chịu nhiều đau đớn, trong khi tỷ lệ hồi phục lại không cao.
Các bệnh truyền nhiễm ở mèo cũng có thể lan sang vật nuôi khác, thậm chí sang người ở một số trường hợp như bệnh dại. Vì vậy, tiêm phòng không chỉ bảo vệ mèo mà còn giúp giảm nguy cơ lây lan dịch bệnh, góp phần giữ gìn an toàn cho cả cộng đồng thú cưng.
Việc tiêm phòng là bước quan trọng để mèo phát triển khỏe mạnh và tránh các bệnh nguy hiểm. Khi áp dụng lịch tiêm đúng cách, mèo sẽ có hệ miễn dịch vững vàng, sống vui vẻ và an toàn hơn. Hiểu và thực hiện tiêm phòng đầy đủ chính là trách nhiệm của mỗi người nuôi mèo đối với bạn đồng hành của mình.
